گروه هنرهای تجسمی‌فرهنگستان هنر از همنشینی با حوزه‌های علمیه تا هنرمندان

گروه هنرهای تجسمی‌فرهنگستان هنر یکی از گروههای مهم در این فرهنگستان به شمار می‌رود که دور جدیدی از فعالیتهای خود را آغاز کرده است.

شهریور امسال دوره ریاست علی معلم دامغانی بر فرهنگستان هنر پایان پذیرفت و علی اسماعیلی که معاون هنری  وی بود به سرپرستی این فرهنگستان منصوب شد.

پس از این جابه جایی مدیریتی همه ی چشمها به سمت گروههای پژوهشی متمرکز شد که آیا قبای رخوت از تن به در خواهند کرد و فعالیتهای

مؤثری را آغاز خواهند کردیا خیر؟

اولین بارقه‌های این فعالیتها هفته ی گذشته با ارسال یک مصاحبه از سوی این فرهنگستان برای سرزمین هنر رقم خورد مصاحبه با رییس گروه هنرهای تجسمی‌فرهنگستان هنر و متوجه شدیم که یکی از مدیران قدیمی‌فرهنگستان دوباره کسوت خدمت به تن پوشیده است تا گروه هنرهای تجسمی‌فرهنگستان هنر به عنوان نخستین گروه پژوهشی فعالیت خود را از سر بگیرد.

 رییس گروه هنرهای تجسمی‌فرهنگستان هنر کیست؟

«دکتر مصطفی گودرزی» از باسابقه‌های فرهنگستان هنر به شمار می‌رود. وی  از بدو تأسیس این نهاد علمی‌و هنری، در این فرهنگستان حضور داشته ،در دورۀ نخست فرهنگستان هنر و به‌مدت نزدیک به ده سال مسئولیت گروه هنرهای تجسمی‌فرهنگستان هنر را بر عهده داشته است.

«دکتر گودرزی» استاد دانشگاه تهران و عضو پیوستۀ فرهنگستان هنر جمهوری اسلامی‌ایران است.

تأملی بر گفتگوی رییس گروه هنرهای تجسمی‌فرهنگستان هنر

رییس گروه هنرهای تجسمی‌فرهنگستان هنر در گفتگویی که از سوی این فرهنگستان در اختیار ما  قرار گرفته است، درباره گروه، کارکردها، وظایف و اعضا و فعالیت‌ها و اهدافش مطالبی عنوان کرده است که مروری بر فرازهایی از این گفتگو خالی از لطف نیست و مطالب عنوان شده قابل تأمل به نظر می‌رسد.

رییس گروه هنرهای تجسمی‌فرهنگستان هنر
رییس گروه هنرهای تجسمی‌فرهنگستان هنر
دکتر گودرزی وظایف این گروه را رصد وضعیت هنر کشور و ارائۀ پیشنهادها و برنامه‌های مناسب برای اصلاح، توسعه و تعمیق آن

دانست و افزود:

“بر مبنای اساس‌نامۀ فرهنگستان هنر، این مجموعه وظایفی را بر عهده دارد که گروه‌های تخصصی نیز بر مدار آنها فعالیت خواهند کرد. 

پیشنهاد سیاست‌گذاری برای حفظ و توسعه هنر اسلامی، ملی و محلی؛ همکاری با حوزه‌های علمیه و علمای دینی در شناخت زمینه‌های مبانی فقهی هنر؛ مطالعه و بهره‌گیری از نظریه‌های جدید هنر با تکیه بر مبانی ملی و اسلامی؛ حمایت و تشویق پژوهش‌های بنیادی و پیگیری مطالعات و طرح‌های هنری در سطح ملی؛ پیشنهاد سیاست‌گذاری در زمینه ارتباط مراجع هنری داخلی با جهان؛ سیاست‌گذاری جهت گسترش نقد هنری و مباحث زیباشناختی؛ ایجاد زمینه‌های گفتگو پیرامون شاخص‌های توسعه هنری؛ ارزیابی سالانه شاخص‌های هنری در کشور؛ طراحی و برگزاری نمایشگاه‌های پژوهشی در عرصه‌های گوناگون هنر و برپایی نشست‌های تخصصی در زمینه‌های مختلف هنری؛ بررسی وضعیت نظام آموزشی کشور در زمینه هنر و پیشنهاد برنامه‌هایی برای اصلاح و ارتقاء آن به مراکز و مراجع مربوطه، انجام مطالعات بین‌رشته‌ای و فرارشته‌ای در زمینه هنر و سایر علوم، مطالعه پیرامون نیاز کشور به رشته‌های دانشگاهی میان‌رشته‌‌ای هنر و ارائۀ آن به مراکز و مجامع و مراجع مربوطه برای اجرا، شناسایی و معرفی هنرمندان شاخص و طراز اول در حوزه‌های مختلف هنرها و نکوداشت ایشان، برنامه‌ریزی برای تألیف و ترجمه منابع مرجع در قلمرو هنر، طراحی و تدوین اعطای نشان عالی هنر و ضوابط اعطای آن به اشخاص واجد شرایط، و همچنین طراحی و تدوین شرایط اعطای جوایز به شخصیت‌های برجسته و تاثیرگذار در حوزۀ آموزش، پژوهش، تالیف و ترجمه، مدیریت هنری و خلاقیت‌های هنری‌ از مهم‌ترین وظایف فرهنگستان هنر است که از درون گروه‌های تخصصی بیرون آمده و بر مبنای فعالیت‌ها و برنامه‌ها و نظارت علمی‌و اجرایی این گروه‌ها انجام می‌شود.بنابراین، وظایف اصلی گروه هنرهای تجسمی‌بر همین مدار می‌چرخد.

همچنین از آنجا که یکی از کارهایی که فرهنگستان باید انجام دهد رصد و آسیب‌شناسی هنر کشور است، تلاش خواهد شد تا با طرح‌ها و برنامه‌های مختلف، این دیده‌بانی علمی‌صورت گرفته و نتایج آن در اختیار نهادها، شوراها و مراکز ذی‌ربط قرار گیرد.

آسیب‌شناسی از این جهت حائز اهمیت است که آسیب می‌تواند به بحران منجر شود. رصد و آسیب‌شناسی هنر کشور و ارائۀ راه‌حل‌های علمی‌در جهت رفع موانع و مشکلات و معضلات، و همراهی و همکاری با نهادهای سیاست‌گذار، برنامه‌ریز و مجری، به ارتقاء امور مرتبط با هنر کمک کند.

فرهنگستان هنر، کمک به عرصۀ سیاستگذاری و مدیریت هنری کشور و همچنین تعامل با نخبگان، هنرمندان و صاحب‌نظران هنر، مخاطبان و علاقه‌مندان هنر، و ایجاد زمینۀ ارتباط و همنشینی هنر و زندگی یا به‌عبارتی هنر در متن زندگی و جامعه را از وظایف ذاتی خود می‌داند بنابراین، گروه‌های تخصصی نیز این موضوع را مد نظر دارند. همچون دورۀ اول فعالیت‌ فرهنگستان، گفتگو با هنر و هنرمندان جهان خصوصا تعامل با هنر آسیا و هنر جهان اسلام نیز از موضوعات و برنامه‌های مورد مطالعه خواهد بود. “

از لیست بالا بلندی که دکتر گودرزی به آن اشاره کرده اند چنین برمی‌آید که از حوزه‌های علمیه تا کف بازار هنر و از دانشگاه‌ها تا نمایشگاهها هر اقدامی‌درباره هنرهای تجسمی‌صورت می‌پذیرد در حیطه شرح وظایف گروه قابل تعریف است. این مسأله در عین حال که نقطه امیدواری است است به همان اندازه هم می‌تواند نگران کننده تلقی شود.

شاید این محتوا را نیز دوست داشته باشید

تعامل با حوزه‌های علمیه درباره مبانی فقهی هنرهای تجسمی‌کار شایسته ای است که برای شروع فعالیتهای هنری در اوایل انقلاب اسلامی‌لازم و ضروری بوده است و به نظر می‌رسد با گذشت 40 سال از انقلاب اسلامی‌اولویتهای دیگری برای تلفیق هنرهای تجسمی‌با آموزه‌های دینی باید مورد توجه قرار گیرد.

اولویتهای دیگر گروه هنرهای تجسمی‌فرهنگستان هنر

رییس گروه هنرهای تجسمی‌فرهنگستان هنر در این گفتگو همچنین به گرایشهای دیگر هنرهای تجسمی‌نیز اشاره کرده است :

“از آنجا که تعریف آکادمیک هنرهای تجسمی‏، رشته‌ها، شاخه‌ها و گرایشات متعدد و متنوعی، از قبیل عکاسی، هنرهای کاربردی و تزیینی، طراحی داخلی، نقاشی و تصویرسازی، طراحی و چاپ و کاریکاتور، گرافیک و ارتباط تصویری، مجسمه‌سازی، طراحی پارچه و لباس، هنر ویدئو، انیمیشن، هنرهای مفهومی‌و جدید و معاصر را شامل می‌شود و گرایشاتی چون اینستالیشن، بادی‌آرت، پرفورمنس، کینتیک آرت، لند آرت، لایت آرت، و…، دیجیتال آرت و وب دیزاین و بازی‌های ویدئویی و نظایر اینها، تایپوگرافی و کالیگرافی و لتریسم و شبیه اینها، و حتی بخش مهمی‌از فیلم ‌میکینگ یا فیلم پروداکشن [filmmaking/film production] و نظایر اینها را در برمی‌گیرد، قطعا بخشی از برنامه‌های پژوهشی گروه به این حوزه‌ها معطوف خواهد کرد.

رییس دانشکده هنرهای تجسمی‌پردیس هنرهای زیبای دانشگاه تهران ادامه داد: ایجاد زمینه‌های هر چه بیشتر تعامل میان گرایشات ملی و محلی و منطقه‌ای در هنر ایران، طراحی و برگزاری نمایشگاه‌های پژوهشی، ایجاد زمینۀ تعامل با هنر معاصر جهان اسلام و گفتگو با هنرمندان آن و سایر جوامع، تعامل و همکاری با دانشگاه‌ها و پژوهشکده‌های مرتبط و نهادها و مراکز فرهنگی و هنری در عرصۀ هنرهای تجسمی، و همچنین تشکیل کمیته‌های تخصصی در عرصۀ هنرهای تجسمی‌مانند عکاسی، نقاشی، ارتباط تصویری، مجسمه‌سازی، تصویرسازی، انیمیشن و غیره، از برنامه‌های گروه خواهد بود. یکی دیگر از اهداف و برنامه‌ها، تشکیل کمیته‌ها و کارگروه‌های تخصصی نظیر گروه تاریخ هنر و گروه نقد هنری است که امیدواریم در دورۀ سوم حیات فرهنگستان هنر و پس از یک دورۀ فراموش نشدنی فترت، شرایط لازم برای احیاء و اجرای آنها فراهم آید. انشاءالله شرایط به نحوی باشد که با یک ترتیب منطقی و به‌صورت گام به گامT اهداف و برنامه‌های مورد نظر پیگیری و اجرا شود.

 

اعضای گروه هنرهای تجسمی‌فرهنگستان هنر
گروه هنرهای تجسمی‌فرهنگستان هنر

این پژوهشگر اعضای گروه هنرهای تجسمی‌را از پیش‌کسوتان صاحب سبک و سلیقه در عرصۀ هنرهای تجسمی‌دانست و افزود:

با یاد و خاطرۀ هنرمندان پیش‌کسوت هنرهای تجسمی‌معاصر ایران که عضو فرهنگستان بوده‌اند و ادای احترام به ایشان، زنده یاد استاد محمود جوادی‌پور، مرحوم استاد جواد حمیدی، زنده‌یاد استاد مرتضی ممیز، مرحوم دکتر اکبر تجویدی و زنده یاد استاد منصوره حسینی، گروه هنرهای تجسمی‌فرهنگستان هنر پس از یک دوره گسستِ ناخواسته و تلخ و تحمیل‌شده، در ادامۀ فعالیت‌های علمی‌و پژوهشی گذشتۀ خود با حضور تعدادی از هنرمندان و استادان پیش‌کسوت مجددا کار را از سر می‌گیرد.

در این دوره نیز در وهلۀ نخست این عزیزان موجب احیاء گروه خواهند بود و اعضای پیوستۀ محترم جناب آقای دکتر حبیب‌ آیت‌الهی، جناب استاد سید محمد احصایی، جناب استاد جلال شباهنگی، جناب استاد سید مهدی حسینی و جناب آقای دکتر حبیب‌الله صادقی به عنوان اعضای دائمی‌و همچنین استادان محترم سرکار خانم دکتر زهرا رهبرنیا و جناب آقای دکتر صداقت جباری نیز عضو این گروه خواهند بود. بعد از برگزاری جلسات اولیه، و با توجه به برنامه‌ها و کمیته‌ها و کارگروه‌های تخصصی، انشاءالله تعداد دیگری از هنرمندان و صاحب‌نظران دیگر به گروه اضافه خواهند شد.

ترکیب فوق نشان می‌دهد این گروه پتانسیل لازم علمی‌برای فعالیت هدفمند پژوهشی را فراهم آورده است

اما همچنان که پیشتر گفته شد ایندغدغه همچنان باقی است که گستردگی اهداف ذکر شده و تعدد شاخه‌های

نظارتی و هدایتی اعلام شده این گروه را با چالش جدی در اجرای اهداف روبرو نماید.

واقعیت این است که  از این شاخه به شاخه ی دیگر پریدنها در اهداف و وظایف باعث می‌شود که اعضای علمی‌گروه که همگی از پیشکسوتان عرصه هنرهای تجسمی‌به شمار می‌روند و به اقتضای سنشان بیشتر می‌توانند در امور پژوهشی هدایتگری نمایند، فرصت درگیر شدن با سایر اهداف عنوان شده از سوی  رییس گروه مذکور را نداشته باشند.

با این حال «سرزمین هنر» برای دکتر گودرزی و همکاران محترمشان در «گروه هنرهای تجسمی‌فرهنگستان

هنر» آرزوی موفقیت می‌کنیم .

 

 

 

 

ممکن است شما دوست داشته باشید

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.