تندیس موسی (ع) اثر میکل آنژ | تفسیری از استاد فرهنگ ارشاد

تندیس موسی(ع) اثر میکل آنژ

دکتر فرهنگ ارشاد

آنچه می‌خوانید بخشی از مقاله ی جدید استاد فرهنگ ارشاد است که در شماره 3 و 4 فصلنامه ی سرزمین هنر به چاپ رسیده است.

شرایط تاریخی دوران میکل آنژ

شرایط تاریخی دوران زندگی میکل آنژ چنان آشفته بود که هر هنرمندی چون او ناگزیر بود از پشتیبانی کسانی برخوردار شود که زر و زور کافی داشتند تا بتواند برای کارهایی که در خور نبوغش بود، سفارش بگیرد. در سراسر دوران زندگی، بلندپروازی‌های هنری میکل آنژ با هوس‌ها و خودخواهی‌های این حامیان و ناپایداری اجتماعی زمانه و رشک مندی هنرمندان دیگر و نیز تعارض‌های اخلاقی، که از درون روح خود او سرچشمه می‌گرفت، در معرض تهدید و بی حاصلی بود. در منابع موجود در باره ی شرح زندگی میکل آنژ (از جمله در دایرۃالمعارف فارسی مصاحب و به ویژه در زندگی نامه ی میکل آنژ اثر رومن رولان) شواهد زیادی از این وضعیت ارائه شده است.

 

شاید این محتوا را نیز دوست داشته باشید

میکل آنژ و ماکیاوللی

میکل آنژ، درست هم دوران با نویسنده و متفکر بزرگ و نکته سنج ایتالیایی، نیکولو ماکیاوللی (1469- 1527) بود. گفتنی است که ماکیاوللی هم اهل فلورانس بود و شگفتا که این هر دو، زندگی نابه سامان و پرمشقتی داشتند؛ یعنی در شرایطی می‌زیستند که در خور نبوغ و توانایی ذهنی آن‌ها نبود. شرایط تاریخی ایتالیای اوایل سده ی 16 در آستانه¬ی رنسانس- همراه با تحولات ژرف و مستمر و حتا با آشفتگی و بحران همراه بود و این وضعیت در فلورانس (کانون نخستین جرقه‌های رنسانس و انقلاب خاندان مدیسی یا مدیچی) بسیار شدیدتر و ژرفتر بود.

این هر دو در سراسر زندگانیشان با آشفتگی و شوربختی دست به گریبان بودند. میکل آنژ هنرمند آزاده ای بود که خداوندان قدرت از سلامت نفس و صداقت و نبوغ بی مانند او سوء استفاده می‌کردند. حتا برادران و پدر او از موقعیت و اعتبار مادی و معنوی میکل آنژ سوء استفاده میکردند. شاید بتوان گفت که نبوغ و استعداد کم نظیر میکل آنژ و ماکیاوللی و توفان فکری و ذهنی آن‌ها، موجب آن شده بود که رفتاری نامناسب با آن دوران نابه سامان زمانه داشته باشند و این بر آشفتگی و شوربختی آنها دامن می‌زد. رومن رولان می‌نویسد، میکل آنژ پیکرتراشی نابغه بود که آرام نداشت و در سرتاسر عمر از یوغ یک پاپ قدرتمند نرسته، گردن به یوغ قدرت دیگری مینهاد. ماجرای ساختن همین مجموعه مجسمه ای که تندیس «موسی» نیز جزیی از آن است، و قراردادهای مکرری که بر سر آن بسته و شکسته شد، و عهدشکنی‌هایی که میکل آنژ را آزرد، نمونه ی بارزی از شرایط زندگی پرچالش این هنرمند بزرگ است.

 

فرهنگ ارشاد
فرهنگ ارشاد

متن کامل این مقاله را در شماره 3 و 4 فصلنامه سرزمین هنر مطالعه فرمایید.

ممکن است شما دوست داشته باشید

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.